CAPD care giver

Suputtra Panich

ว่าด้วยเรื่องการไปตรวจตามนัด...สิ่งที่ต้องเตรียมไปทุกครั้ง คือ.
& สมุดประจำตัว ทั้งสมุดฉีดยาและสมุดบันทึกน้ำยา..ห้ามลืมเด็ดขาด
& กระเป๋าผ้าใส่ยา...ถ้าลืมยังพอหาซื้อถุงใส่ได้
& กระติกน้ำแข็งเล็กพร้อมน้ำแข็ง...ถ้าลืมก็ซื้อได้แหล่ะ...แต่จะซื้อทุกรอบก็ไม่ไหว
& ถ้ารับยาจากที่อื่นเอายามาด้วยนะ..เล็ก - เล็ก...น้อย - น้อย...แต่ก็สำคัญ

เมื่อพร้อมแล้ว...สำหรับการล้างไตทางช่องท้องด้วยเครื่องลัางไตอัตโนมัติ (CCPD)
1. หา care giver ถ้ามีหลายคนจะดีมาก เผื่อมีเหตุฉุกเฉินเกิดขึ้น อย่างน้อยควรมี 2 คน
2. เตรียมอุปกรณ์ให้พร้อม
- โต๊ะวางเครื่อง ต้องอยู่ในระนาบเดียวกันกับเตียง
- ปลั๊กไฟต้องไม่ใช้ร่วมกับเครื่องใช้ไฟฟ้าอื่นๆ
- อุปกรณ์อื่นๆ เช่น ผ้ารองไต เดี๋ยววันหลังจะเอานวตกรรมที่เราทำมาแชร์
3. นัดกับทีมที่จะมาสอน ทีมจะมีเอกสารประกอบให้เราด้วย
4. วันที่เริ่มทำวันแรก ต้องใช้คนอย่างน้อย 2 คน คือ คนหนึ่งอ่าน คนหนึ่งทำ (เราทำอย่างนี้ 5 วันค่อยปรับเป็นให้ทำเองแต่มีอีกคนสังเกต
หลักสำคัญ...คือ...ทำตามขั้นตอน...ล้างมือให้ครบ....
แล้วจะมาแชร์ขั้นตอนการทำแต่ละขั้นตอนต่อไป

#ล้างไตทางหน้าท้อง..หลังผ่าตัดวางสายล้างไตทางหน้าท้องต้องรอให้แผลหายดีอย่างน้อย 2 สัปดาห์ ระหว่างนี้บางคนอาจจะได้ฟอกเลือดรอ (ต้องวางสายชั่วคราวบางคนก็จะวางสายบริเวณต้นคอหรือบริเวณขาหนีบ) ..แต่สำหรับครอบครัวเราเนื่องจากมีแผนจะใช้ล้างไตทางหน้าท้องด้วยเครื่องอัตโนมัติ และเนื่องจากคุณตาไม่มีอาการหายใจหอบ ระหว่างรอเลยใช้วิธีล้างไตโดยการทำเองสัปดาห์ละ 2 ครั้ง.....ระหว่างนี้ครอบครัวเราก็ต้องเตรียมเรื่องคนที่จะมาช่วยดูแล อาจจะไม่ดูแลประจำ แต่มาเรียนด้วยกันเพื่อจะได้มาดูแลแทนได้ จะทำให้คนที่ดูแลสามารถไปทำอย่างอื่นได้ด้วย..care giver มีได้หลายคนจะดีแต่ควรได้รับการฝึกจากเจ้าหน้าที่สาธารณสุข...

. #ล้างไตทางหน้าท้อง
ขอให้ตาสุขภาพแข็งแรง...สู้ไปด้วยกันนะตานะ

#ล้างไตทางช่องท้อง
ตามสัญญาจ้า หลังจากที่เราตัดสินใจแล้วว่าจะล้างไตทางช่องท้อง เจ้าหน้าที่จะส่งผู้ป่วยไปพบศัลยแพทย์หรือหมอที่จะผ่าตัดวางสายล้างไตทางหน้าท้องให้ ซึ่งระยะเวลาตามที่แพทย์เห็นเหมาะสม (พ่อเราได้คิวผ่าตัดหลังจากพบหมอ 2 วัน)
แล้วระหว่างนี้หล่ะเราต้องเตรียมตัวอย่างไรบ้าง
1. ผู้ป่วยเอง : ระหว่างที่ยังไม่เริ่มทำการรักษาต้องระมัดระวังเรื่องการกิน ต้องงดผักและผลไม้ทุกชนิด เนื่องจากอาจทำให้ปริมาณเกลือแร่ชนิดหนึ่ง คือ โปรแตสเซี่ยม เพิ่มสูงขึ้นซึ่งจะมีผลกับการทำงานของหัวใจ ต้องจำกัดน้ำ พ่อเราได้รับคำแนะนำมาว่าให้ดื่มน้ำเท่ากับปริมาณปัสสาวะที่ออก ส่วนการรักษาเพิ่มเติมอื่นๆต้องแล้วแต่กรณีไป
2. ผู้ดูแล : ต้องเริ่มวางแผนเตรียมสถานที่ ( หลักๆ คือห้องที่แยกเป็นสัดส่วน สถานที่เก็บน้ำยา อ่างล้างมือ ) เตรียมตัวในการดูแลโดยในช่วงแรกที่ยังไม่ได้รับการสอนกับเจ้าหน้าที่เราสามารถหาความรู้ผ่านสื่อออนไลน์ที่เชื่อถือได้ แนะนำว่าควรเป็นสื่อที่ผลิตโดยหน่วยงานสาธารณสุข และส่วนที่สำคัญที่สุดต้องดูแลผู้ป่วยให้ดีในช่วงระหว่างการรอระยะเวลาในการวางสาย
#ห้องล้างไตทางหน้าท้อง หลังจากที่มีการพูดคุยกันแล้ว เราเลือกใช้บ้านไม้ที่ตอนแรกวางแผนไว้เป็นบ้านรับแขก หลัก ๆ ในการเตรียมห้องสำหรับเรา คือ เป็นสัดส่วน ทำความสะอาดง่าย ส่วนความสะดวกสบายอื่นๆก็ตามกำลังของแต่ละคน สำหรับเราเพิ่มความสะดวกสบายให้กับทั้งพ่อเราและคนดูแล คือ เราติดแอร์ด้วย
#ที่เก็บน้ำยา หลักๆ คือ วางสูงจากพื้น ไม่ถูกแดด ซึ่งเราใช้หน้าห้องเลย ไม่ต้องปรับอะไรเพิ่ม
#อ่างล้างมือ ปัญหาของเรา คือ ก๊อกน้ำหางปลา หายากมาก แต่สุดท้ายเราก็หาได้
…อุปกรณ์อื่น ๆ เรา ถังรองน้ำยา กล่องใส่อุปกรณ์ทำแผล กล่องใส่ผ้า โต๊ะวางน้ำยา เสาน้ำเกลือ (เราปรับใช้แบบราวตากผ้าแทน) ตาชั่งน้ำยา เครื่องชั่งน้ำหนัก เครื่องวัดความดัน ….จนถึงตอนนี้เราก็ยังไม่มั่นใจเลยว่าครบหรือยัง…ก็ต้องเตรียมต่อไปอีกเรื่อย ๆ

แล้วครั้งต่อไปจะมาแชร์ว่าระหว่างรอล้างไตโดยใช้เครื่อง (2 สัปดาห์หลังผ่าตัดเพื่อให้แผลหายดี) เราต้องเจออะไร ทำอะไรบ้าง

#ล้างไตทางหน้าท้อง
วันนี้จะมาแชร์เกี่ยวกับการตัดสินใจเลือกวิธีรักษาไตวายระยะสุดท้ายของพ่อเราเอง ในฐานะที่เราเป็นผู้ดูแลหลัก... #แค่มุมมองเรานะ
1.ฟอกเลือด
1.1 ผู้ป่วยเอง
© ระหว่างรอคิวทำเส้นถาวร ต้องได้ทำเส้นที่ชั่วคราวอาจจะเป็นที่คอหรือต้นขา ซึ่งต้องระวังดีดี
© ต้องไปทำที่โรงพยาบาลหรือศูนย์ฟอกเลือดสัปดาห์ละ 2-3 ครั้ง พอดีเราหาข้อมูลมาว่าถ้าจะทำใกล้บ้านต้องรอคิวประมาณ 10 กว่าคิวซึ่งไม่สามารถบอกได้ว่านานแค่ไหน ระหว่างนี้ต้องไปทำที่อื่นซึ่งต้องเดินทาง 100 กม. ...ซึ่งพ่อเราที่อายุ 82 ปีน่าจะเหนื่อยมาก...คิดหนักเลย
1.2 ผู้ดูแล : เนื่องจากพ่อเราอายุมากแล้ว เดินลำบากในการไปฟอกเลือดต้องมีคนไปด้วยอย่างน้อย 2 คน ซึ่งเราซึ่งอยู่กับพ่อต้องได้ลางานอย่างน้อยสัปดาห์ละ 2 วัน แฟนเราก็ต้องปิดร้านเช่นเดียวกัน
1.3 การเงิน :
© ค่าใช้จ่าย ระหว่างรอคิวใกล้บ้าน ค่านำมันและค่าใช้จ่ายอื่นน่าจะไม่ต่ำกว่า 1500 บาท /วัน 3000 - 4500 บาท/สัปดาห์ 12,000 - 18,000 บาท / เดือน 144,000 - 216,000 บาท/ ปี
© รายได้ ต้องขาดรายได้จากการค้าขายอย่างน้อยสัปดาห์ละ 2-3 วัน

2. การล้างไตทางหน้าท้อง ซึ่งมี 2 วิธีคือ ทำเองวันละ 4 ครั้ง และใช้เครื่องซึ่งวันละ 1 ครั้งเวลานอน ซึ่งเราและพ่อเลือกใช้เครื่อง
2.1 ผู้ป่วยเอง ต้องได้รับการผ่าตัด และมีสายที่หน้าท้องอยู่ตลอดไป ก็จะมีรำคาญ รวมทั้งมีอาการอึดอัดเวลาเอาน้ำเข้าในช่องท้อง แต่ก็จะสามารถใช้ชีวิตประจำวันช่วงกลางวันได้ปกติ
2.2 ผู้ดูแล สามารถทำงานหรือกิจกรรมอย่างอื่นได้ปกติ ต้องปรับตัวในช่วงกลางคืนซึ่งจะต้องหลีกเลี่ยงกิจกรรมอื่นๆ แต่เราวางแผนไว้ คือ ให้หลานมาฝึกการดูแลเผื่อเกิดเหตุการณ์ที่เราไม่ได้อยู่บ้าน
2.3. การเงิน
© สิ่งที่ต้องเตรียมและเป็นค่าใช้จ่าย ก็คือ ห้องสำหรับล้างไต ระบบน้ำ และอุปกรณ์อื่น ซึ่งรายจ่ายส่วนนี้ก็ขึ้นกับการออกแบบของแต่คน ส่วนเราเสียใช้จ่ายไปประมาณ 35,000 บาทสำหรับการติดแอร์ ระบบปั๊มน้ำอัตโนมัติ และอุปกรณ์อื่น ๆเช่น โต๊ะ ผ้าเช็ดมือ
© ค่าใช้จ่ายในการไปรับน้ำยาเดือนละ 1 ครั้ง ประมาณ 1000 บาท / เดือน
...ซึ่งจากการคิดและคุยกันแล้วเรากับตาเลือกล้างไตทางหน้าท้องด้วยเครื่อง ...ต้องบอกว่าเหตุผลการเลือกของแต่ละครอบครัวอาจแตกต่างไป ...เราแค่อยากมาแชร์แนวคิดเพื่อการตัดสินใจของครอบครัวเรา ...ซึ่งเลือกวิธีไหนก็ไม่มีผิดไม่มีถูก...ขอให้อย่างเดียวเหมือนเรา..ตาอยู่กับลูกกับหลานไปนานๆ
...รอบหน้าเราจะมาแชร์ทำอย่างไรเมื่อจะวางสายล้างไตทางหน้าท้อง...