A U N G

. ဖခင်ကို tတ်ပြီး ညီဖြစ်သူကိုကို ကြောက်လို့ ကျောက်ဆောင်ကြီးပေါ် တက်ဆောက်ခဲ့ရတဲ့ အံ့ဖွယ်နန်းတော်ကြီး 🏰🦁
​အခုvideoထဲမှာ မြင်နေရတဲ့နေရာက Photoshop မဟုတ်ပါဘူး။ သီရိလင်္ကာနိုင်ငံမှာ တကယ်ရှိတဲ့ "သီဂီရိယ" (Sigiriya) သို့မဟုတ် "ခြင်္သေ့ကျောက်ဆောင်" (Lion Rock) လို့ ခေါ်တဲ့ ကမ္ဘာ့အမွေအနှစ်နေရာတစ်ခုပါ။
​ဒီလို အမြင့်ပေ ၆၆၀ ကျော်ရှိတဲ့ ကျောက်ဆောင်ကြီးပေါ်မှာ ဘယ်သူက ဘာကြောင့် သွားဆောက်တာလဲ❓
​သမိုင်းကြောင်းက တော်တော်လေး စိတ်ဝင်စားဖို့ကောင်းပါတယ်။
အေဒီ ၅ ရာစုမှာ ကဿပ (Kashyapa) ဆိုတဲ့ မင်းသားက ထီးနန်းရချင်လို့ သူ့ရဲ့ ဖခင်အရင်းကို သတ်ပြီး နန်းလုခဲ့တယ်။ အဲဒီနောက်မှာ အိန္ဒိယကို ထွက်ပြေးသွားတဲ့ သူ့ရဲ့ ညီဖြစ်သူက စစ်တပ်နဲ့ ပြန်လာကလဲ့စားချေမှာကို ကြောက်တာကြောင့် ဘယ်သူမှ လွယ်လွယ်နဲ့ မတိုက်ခိုက်နိုင်မယ့် ဒီကျောက်ဆောင်ကြီးပေါ်မှာ ခံတပ်နဲ့ နန်းတော်ကြီးကို လာဆောက်ခဲ့တာပါ။
​နောက်ဆုံးမှာတော့ ညီဖြစ်သူနဲ့ စစ်ပွဲဖြစ်ပြီး ရှုံးနိမ့်တဲ့အခါ ကဿပမင်းကြီးဟာ မိမိကိုယ်ကိုယ် အဆုံးစီရင်သွားခဲ့ပါတယ်။
​ရာစုနှစ်ပေါင်းများစွာ တောဖုံးနေခဲ့ပြီးမှ ပြန်တွေ့ခဲ့တဲ့ ဒီနေရာဟာ အခုဆိုရင် ကမ္ဘာလှည့်ခရီးသွားတွေ မဖြစ်မနေသွားရတဲ့ နေရာတစ်ခု ဖြစ်နေပါပြီ။ ရှေးခေတ်လူတွေရဲ့ အင်ဂျင်နီယာအတတ်ပညာကတော့ တကယ့်ကို အံ့မခန်းပါပဲဗျာ။ 🙌 ✨

​ Lanka

Send a message to learn more

ဒီဓာတ်ပုံတွေဟာ ၁၉၉၉ ခုနှစ်မှာ အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ၊ Llullaillaco မီးတောင်ထိပ် (ပင်လယ်ရေမျက်နှာပြင်အထက် ပေပေါင်း ၂၂,၀၀၀ ကျော်) မှာ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့တဲ့ "Llullaillaco ကလေးငယ်များ" ထဲက တစ်ဦးဖြစ်တဲ့ "La Doncella" (အပျိုစင်လေး) ရဲ့ ဓာတ်ပုံများ ဖြစ်ပါတယ်။
သူမနဲ့ပတ်သက်တဲ့ စိတ်ဝင်စားဖွယ် အသေးစိတ်အချက်အလက်များကို အောက်တွင် ဖော်ပြပေးလိုက်ပါတယ် -

မည်သူမည်ဝါဖြစ်သနည်း?
သူမဟာ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ပေါင်း ၅၀၀ ကျော် အင်ကာအင်ပါယာ (Inca Empire) ခေတ်က အသက် ၁၅ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးတစ်ဦး ဖြစ်ပါတယ်။ သူမနဲ့အတူ နောက်ထပ် ကလေးငယ် နှစ်ဦး (၆ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးတစ်ဦးနှင့် ၇ နှစ်အရွယ် ယောင်္ကျားလေးတစ်ဦး) ကိုလည်း အတူတူ ရှာဖွေတွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။

ဘာကြောင့် ဒီလိုဖြစ်နေရတာလဲ? (Capacocha ရာဇဝင်)
သူတို့ဟာ အင်ကာလူမျိုးတို့ရဲ့ Capacocha လို့ခေါ်တဲ့ ဘာသာရေးအရ ယဇ်ပူဇော်ခြင်း ခံခဲ့ရသူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ အင်ကာတွေဟာ အရေးကြီးတဲ့ အဖြစ်အပျက်တွေ ဒါမှမဟုတ် သဘာဝဘေးအန္တရာယ်တွေ ကြုံရတဲ့အခါ နတ်ဘုရားတွေကို ပူဇော်ဖို့အတွက် ကျန်းမာသန်စွမ်းပြီး ရုပ်ရည်ချောမောတဲ့ ကလေးငယ်တွေကို ရွေးချယ်ယဇ်ပူဇော်လေ့ရှိပါတယ်။

ရုပ်အလောင်း ဘာကြောင့် မပုပ်မသိုးပဲ ကျန်နေရသနည်း?
ဒီရုပ်အလောင်းတွေဟာ ကမ္ဘာမှာ အကောင်းဆုံး ထိန်းသိမ်းထားနိုင်ခဲ့တဲ့ သဘာဝမမ်မီ (Mummies) တွေအဖြစ် ကျော်ကြားပါတယ်။ အကြောင်းရင်းများမှာ -

* အလွန်အေးမြသော ရာသီဥတု: မီးတောင်ထိပ်က အမြဲတမ်းအေးခဲနေတဲ့ အပူချိန်က ရုပ်အလောင်းကို ရေခဲသေတ္တာထဲ ထည့်ထားသလို ဖြစ်စေခဲ့ပါတယ်။

* အောက်ဆီဂျင်နည်းပါးခြင်း: အမြင့်ပေ မြင့်မားလွန်းတဲ့အတွက် ဘက်တီးရီးယားတွေ မပေါက်ဖွားနိုင်တာကြောင့် ရုပ်အလောင်းက ပုပ်သိုးမသွားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

* သဘာဝအတိုင်း ခြောက်သွေ့ခြင်း: အေးစိမ့်တဲ့ လေထုက ခန္ဓာကိုယ်ထဲက ရေဓာတ်ကို ခမ်းခြောက်စေပြီး အရေပြားနဲ့ အင်္ဂါအစိတ်အပိုင်းတွေကို နဂိုအတိုင်းနီးပါး ကျန်ရှိစေခဲ့ပါတယ်။

သိပ္ပံနည်းကျ စစ်ဆေးတွေ့ရှိချက်များ
သိပ္ပံပညာရှင်တွေက သူမရဲ့ ဆံပင်ကို စစ်ဆေးကြည့်တဲ့အခါမှာ -

* သူမကို မသေဆုံးခင် တစ်နှစ်အလိုကတည်းက အထူးအစာတွေ ကျွေးမွေးခဲ့ကြောင်း။

* သူမရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ထဲမှာ ကိုကာရွက် (Coca leaves) နဲ့ အရက် (Chicha) ဓာတ်တွေ အများအပြား တွေ့ရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါဟာ သူမကို ထုံထိုင်းသွားအောင်နဲ့ အအေးဒဏ်ကို မသိသာအောင် ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်တယ်လို့ ယူဆကြပါတယ်။

* သူမဟာ အိပ်ပျော်နေတဲ့ ပုံစံအတိုင်း ငြိမ်းချမ်းစွာ သေဆုံးသွားခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။

လက်ရှိအခြေအနေ
လက်ရှိမှာတော့ ဒီရုပ်အလောင်းတွေကို အာဂျင်တီးနားနိုင်ငံ၊ ဆော်လ်တာမြို့ (Salta) ရှိ High Altitude Archaeology Museum (MAAM) မှာ အထူးပြုလုပ်ထားတဲ့ အပူချိန်ထိန်း မှန်သေတ္တာတွေထဲမှာ ထည့်သွင်းပြသထားပါတယ်။

ပအိုဝ်းလူမျိုးပါ ဆေးရုံမှာ အရေးပေါ်ခွဲစိတ်ဖို့ သူဆွေမျိုး ညီအကိုမောင်နှမ လက်မှတ် လိုအပ်နေပါတယ် သူဌေးက လရောင်ဆေးရုံမှာ တင်ပေးထားပါတယ် မြန်မာနိုင်ငံတောင်ကြီး ဘက်ကလို့ သိရပါတယ် အရေးပေါ်လူနာမို့ သူကိုသိတဲ့ ဆွေမျိုးမိဘ သူငယ်ချင်းများ ဆက် သွယ်ကူညီပေးကြပါ ဆေးရုံမှာ သတိမေ့နေတာ ရက်ကြာနေပါပြီ ဆက်သွယ်ပေးကြပါကူညီ ကြပါ။

#အာမီနာ အဲပန်ဒီအီဗာ (Amina Ependieva) ဟာ ချက်ချင်းနီးယား

( Chechnya) မှ အသက် ၁၁ နှစ်အရွယ် မိန်းကလေးငယ်တစ်ဦးဖြစ်ပြီး သန်းပေါင်း များစွာသော လူတွေထဲမှာ အရှားပါးဆုံး မျိုးရိုးဗီဇကို ပိုင်ဆိုင်ထားသူတစ်ဦးဖြစ်ပါတယ်။

သူမဟာ မွေးကတည်းက ရှားပါးရောဂါနှစ်ခုဖြစ်တဲ့ အယ်လ်ဘီနီဇင်ရောဂါ (albinism) နှင့် မျက်လုံးအရောင်ကွဲပြားမှုရောဂါ (heterochromia) တို့ဖြင့် မွေးဖွားလာခဲ့သူဖြစ် ပါတယ်။

ဒီရောဂါနှစ်ခုဟာ ဟန်ချက်ညီစွာ ပေါင်းစပ်ပြီး သူမကို သာမန်လူတွေနဲ့ မတူခွဲခြားလိုက်ပါ တယ်။

အယ်လ်ဘီနီဇင်ရောဂါဟာ အရေပြား၊ ဆံပင် နှင့် မျက်လုံးတို့ကို အရောင်အသွေးပေး သော မယ်လနင်ပစ္စည်း ချို့တဲ့မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာပြီး၊ မျက်လုံးအရောင်ကွဲပြားမှုရောဂါ (heterochromia) ကတော့ မျက်လုံးကို သာမန်နဲ့မတူညီတဲ့ အရောင်နှစ်ခုဖြစ်ပေါ်စေ ခဲ့ပါတယ်။

ထိုရောဂါနှစ်ခုပေါင်းစပ်မှုကြောင့် အာမီနာ၏ အသွင်အပြင်ဟာ လူသန်းပေါင်းများစွာထဲမှာ အလွန်ရှားပါးလှသော အလှတရားတစ်ရပ်ကို ဖြစ်ပေါ်စေခဲ့ပါတယ်။

သူမရဲ့ ထူးခြားတောက်ပလွန်းသော အဖြူရောင်ဆံပင်၊အသားအရေနှင့် အရောင်ကွဲပြား သည့် မျက်လုံးများသည် ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းမှလူအများအပြားရဲ့ အာရုံစိုက်မှုကို ရရှိစေခဲ့ပါ တယ်။

သူမရဲ့ ဓာတ်ပုံတွေကို ကမ္ဘာတစ်ဝှမ်းတွင် ဝိုင်းဝန်းမျှဝေခံစားကြပြီး ဒါဟာ ဆွဲဆောင် မှု တစ်ခုအတွက်ထဲကြောင့် မဟုတ်ဘဲ၊ သူများနဲ့မတူကွဲပြားမှု၊ သဘာဝအလှတရားနှင့် လူသားတို့၏ DNA ထဲတွင် ရေးထွင်းထားသော ထူးခြားအံ့ဖွယ်မှုများ ကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။

ချို့ယွင်းချက်နှစ်မျိုးနဲ့ မွေးဖွားလာသော်လည်း ဒီချို့ယွင်းချက်တွေကပဲ အာမီနာရဲ့ ဖြစ် တည်မှုကို သာမန်လူတွေနဲ့ကွဲပြားစေတာပါ။

ဘယ်လို ချို့ယွင်းချက်ပဲ ရှိရှိ လူတိုင်းမှာ အလှတရားရှိတယ်ဆိုတာကို အာမီနာက သက်သေပြနေတာပဲဖြစ်ပါတယ်။

အမေရိကဝါရှင်တန်ပြည်နယ်တွင် ရေကြီးရေလျှံမှုဖြစ်နေပါတယ်။ လေထုအတွင်းရှိ ရေငွေ့များကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ မိုးသည်းထန်မှုကြောင့် ရေကြီးရေလျှံမှုတွေ ဖြစ်ပေါ်နေတာပါ။

ပြည်နယ်အစိုးရက အရေးပေါ်အခြေအနေ ကြေညာထားပြီး၊ လူ ၁၀၀,၀၀၀ ကျော် ပြောင်းရွှေ့ဖို့ အမိန့်ထုတ်ထားပါတယ်။ ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် လမ်းများပိတ်ဆို့နေပြီး၊ လျှပ်စစ်မီးလည်း ပြတ်တောက်နေပါတယ် ¹ ² ³။

အဓိကထိခိုက်နေတဲ့ နေရာတွေကတော့ -
- *Skagit River*: ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် လူ ၇၅,၀၀၀ ကျော် ပြောင်းရွှေ့ဖို့ အမိန့်ထုတ်ထားပါတယ်။
- *Snohomish River*: ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် လမ်းများပိတ်ဆို့နေပါတယ်။
- *Puyallup River*: ရေကြီးရေလျှံမှုကြောင့် လူနေရပ်ကွက်တွေ ထိခိုက်နေပါတယ်။

ပြည်နယ်အစိုးရက ကယ်ဆယ်ရေးလုပ်ငန်းတွေ လုပ်ဆောင်နေပြီး၊ အမေရိကန်အစိုးရက အကူအညီပေးဖို့ ကတိပြုထားပါတယ်။

#အမေရိကဝါရှင်တန်ပြည်နယ်
#ရေကြီးရေလျှံမှုဖြစ်