Gu Nhà Mình

Đi bộ nhanh - bí quyết đơn giản giúp não bộ trẻ lâu🧠

Một nghiên cứu mới trên tạp chí Neurology, do các nhà khoa học tại Stony Brook Medicine thực hiện, mang đến một tin vui cho những ai đang tìm cách giữ đầu óc minh mẫn khi về già: chỉ cần đi bộ nhanh hơn một chút cũng có thể tạo ra khác biệt lớn.

Nhóm nghiên cứu theo dõi gần 4.000 người trên 80 tuổi trong nhiều năm. Họ phát hiện một nhóm nhỏ, khoảng 6 đến 10%, có tốc độ đi bộ nhanh vượt trội so với bạn cùng trang lứa, tương đương tốc độ của người trẻ hơn họ đến 30 tuổi. Những người này được gọi vui là super mover.

Điều bất ngờ là nhóm super mover có nguy cơ suy giảm nhận thức thấp hơn khoảng một nửa so với người cùng độ tuổi đi bộ với tốc độ bình thường. Thú vị hơn, khi các nhà khoa học kiểm tra mô não sau khi qua đời, một số super mover vẫn có các mảng bám và protein bất thường thường gặp trong bệnh Alzheimer, nhưng họ lại không hề biểu hiện triệu chứng suy giảm trí nhớ khi còn sống. Điều này gợi ý rằng vận động đều đặn có thể giúp não bộ hình thành một khả năng chống chịu đặc biệt, giữ cho chức năng nhận thức ổn định dù bên trong vẫn có những thay đổi liên quan đến lão hóa.

Các tác giả cho rằng đi bộ nhanh có thể là một dấu hiệu cho thấy cơ thể và não bộ đang lão hóa khỏe mạnh, đồng thời bản thân việc vận động cũng góp phần bảo vệ não thông qua nhiều cơ chế như giảm viêm, cải thiện tuần hoàn tim mạch và thúc đẩy sự phát triển của các vùng não quan trọng cho trí nhớ.

Tất nhiên, đây là nghiên cứu quan sát nên chưa thể khẳng định đi bộ nhanh là nguyên nhân trực tiếp giúp não khỏe hơn. Nhưng thông điệp thì rất rõ ràng và dễ áp dụng: duy trì vận động, dù là đi bộ, đạp xe hay bơi lội, ở bất kỳ độ tuổi nào cũng là một trong những cách đơn giản và hiệu quả nhất để chăm sóc sức khỏe não bộ về lâu dài. Không cần thiết bị đặc biệt, không cần phòng tập, chỉ cần một đôi giày và thói quen bước đi mỗi ngày. 👟 🚴 🏊

Sáng nay đưa bình nước cho Sam mang đến lớp, nàng ta cầm lấy rồi reo lên đầy sung sướng: "A, nước chocolate!". Đúng là trẻ con, cứ nghe đến chocolate là mắt sáng rực lên 😀

Thực chất đây hoàn toàn không phải nước ngọt hay mấy loại sữa hộp vị socola nhiều đường công nghiệp đâu, mà đây chính là cacao nguyên chất.

Các mẹ có biết, 100g cacao chứa tới gần 499mg Magie không? Lượng Magie dồi dào này giúp con thư giãn thần kinh, ngủ ngon hơn và cung cấp nguồn năng lượng bền bỉ cho cả ngày dài học tập, vận động.

Hàm lượng Sắt và Kẽm vượt trội: So với nhiều loại thực phẩm khác, cacao bổ sung lượng Sắt và Kẽm tự nhiên cực cao, giúp xây dựng hệ miễn dịch vững chắc để bảo vệ cơ thể nhỏ bé của con từ bên trong.

Cacao còn chứa kho tàng chất chống oxy hóa (Flavonoid): Hợp chất này đặc biệt tốt cho não bộ, giúp tăng cường lưu thông máu, hỗ trợ con tập trung, ghi nhớ tốt và tiếp thu bài nhanh hơn trên lớp.

Chỉ cần 3 thìa cafe cacao pha cùng đường thốt nốt, cho thêm nước ấm 70 độ. Mất 2p mỗi sáng là con có ngay 1 chai cacao bổ dưỡng mang đến lớp!

Vừa thơm lừng, đậm vị, thỏa mãn đam mê của con, lại vừa đáp ứng tiêu chuẩn khắt khe về sức khỏe của mẹ. Mẹ nào đang đau đầu tìm thức uống đi học vừa ngon, vừa sở hữu bảng thành phần "vàng" cho bé thì thử ngay món cacao tự pha này nhé! Đảm bảo các bạn nhỏ sẽ mê tít luôn! 🥰

🔬 Chế độ ăn “ít gây viêm” – Người bạn thầm lặng của đại tràng

Một nghiên cứu quốc tế quy mô gần 1 triệu người vừa được công bố đầu năm 2026 trên The American Journal of Clinical Nutrition đã củng cố một điều mà khoa học dinh dưỡng ngày càng khẳng định: không có một “siêu thực phẩm” thần kỳ nào có thể ngăn ngừa ung thư - điều tạo nên khác biệt là cả mô hình ăn uống hằng ngày.

Thay vì chỉ nhìn vào một vài món ăn riêng lẻ, các nhà khoa học từ Huntsman Cancer Institute (Đại học Utah), Ohio State University, Imperial College London và National Cancer Institute (Mỹ) đã chuẩn hóa dữ liệu ăn uống từ nhiều nghiên cứu dài hạn ở Mỹ và châu Âu, với tổng cộng 909.282 người được theo dõi trong gần 15 năm.

Họ không hỏi: “Ăn cà rốt có chống ung thư không?” hay “Uống trà có phòng bệnh không?”

Thay vào đó, họ đánh giá toàn bộ mô hình ăn uống của mỗi người có xu hướng gây viêm và kích thích tiết insulin nhiều hay ít, rồi phân tích xem điều đó liên quan như thế nào đến nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng.

Kết quả cho thấy một xu hướng rất rõ: Càng ăn theo hướng ít gây viêm, ít làm đường huyết và insulin tăng vọt, đồng thời duy trì một chế độ ăn cân bằng hơn, thì nguy cơ mắc ung thư đại trực tràng càng thấp.

Cụ thể, ở nhóm có chế độ ăn lành mạnh nhất, nguy cơ mắc bệnh giảm khoảng 16–20% so với nhóm có chế độ ăn kém lành mạnh nhất.

TS. Mary Playdon – trưởng nhóm nghiên cứu – nhấn mạnh rằng: không cần thay đổi mọi thứ chỉ sau một đêm. Chỉ cần những điều chỉnh nhỏ theo hướng lành mạnh hơn, được duy trì lâu dài, cũng có thể mang lại lợi ích tích lũy theo thời gian.

☘️ Những thực phẩm nên ưu tiên trong bữa ăn hằng ngày:

🥬 Rau củ và trái cây nguyên bản

Đặc biệt là rau lá xanh và các loại rau củ màu cam, vàng. Đây là nguồn chất xơ, vitamin và nhiều hợp chất thực vật có lợi. Chất xơ còn được lợi khuẩn đường ruột chuyển hóa thành các axit béo chuỗi ngắn (SCFA), được cho là góp phần duy trì hàng rào bảo vệ niêm mạc đại tràng.

🫘 Đậu và các loại đậu

Giàu chất xơ và protein thực vật, thường xuất hiện trong các mô hình ăn uống có điểm số lành mạnh hơn.

☕ Trà và cà phê

Chứa nhiều hợp chất polyphenol – những chất được cho là góp phần vào đặc tính chống viêm của chế độ ăn.

🥛 Sữa và các chế phẩm từ sữa

Đây là điểm khiến nhiều người bất ngờ. Trong các nghiên cứu dịch tễ học quy mô lớn, sữa thường xuất hiện trong những mô hình ăn uống có liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng thấp hơn.

🔴 Nên hạn chế

🥩 Thịt đỏ và thịt chế biến sẵn

Nhiều nghiên cứu trước đây cho thấy việc tiêu thụ nhiều thịt đỏ, đặc biệt là thịt chế biến sẵn, có liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng cao hơn. Một số cơ chế được đề xuất bao gồm sắt heme và các hợp chất hình thành trong quá trình chế biến hoặc nấu ở nhiệt độ cao có thể làm tăng nguy cơ tổn thương DNA của tế bào ruột.

🥤 Đồ uống có đường

Là đặc điểm thường gặp của các mô hình ăn uống có điểm số gây viêm và kích thích insulin cao hơn.

🥛 Vì sao sữa lại được xem là có lợi?

Không ít người cho rằng sữa dễ gây viêm. Tuy nhiên, phần lớn bằng chứng dịch tễ học hiện nay lại cho thấy điều ngược lại đối với ung thư đại trực tràng.

Các báo cáo của World Cancer Research Fund (WCRF) và American Institute for Cancer Research (AICR), cùng nhiều nghiên cứu quy mô lớn, đều ghi nhận việc tiêu thụ sữa và các thực phẩm giàu canxi có liên quan đến nguy cơ ung thư đại trực tràng thấp hơn.

Một trong những cơ chế được đề xuất là canxi có thể gắn với các acid mật và acid béo tự do trong lòng ruột, từ đó làm giảm khả năng các chất này gây kích thích niêm mạc đại trực tràng. Dù các cơ chế sinh học vẫn đang tiếp tục được nghiên cứu, bằng chứng hiện nay vẫn ủng hộ việc đưa sữa và các thực phẩm giàu canxi vào một chế độ ăn cân bằng đối với đa số người khỏe mạnh.

💚 Còn mình thì sao?

Sau khi đọc khá nhiều tài liệu về dinh dưỡng, mình chọn cho bản thân một cách ăn khá đơn giản và cũng không quá cực đoan.

Mình ưu tiên ăn nhiều rau xanh và trái cây hơn, ăn ít thịt hơn, ăn uống cân bằng, đa dạng và vừa đủ no thay vì theo đuổi một chế độ ăn kiêng khắt khe.

Nếu phải chọn một điều để đầu tư, thì với mình ưu tiên hàng đầu là lựa chọn thực phẩm sạch và an tâm, đặc biệt là rau củ và sữa hữu cơ (organic) khi điều kiện cho phép. Đây là lựa chọn cá nhân của mình vì mình tin tưởng vào quy trình sản xuất và những tiêu chuẩn nghiêm ngặt hơn của các sản phẩm này.

Bên cạnh đó, mình cũng học cách lắng nghe cơ thể. Mỗi người có khả năng dung nạp và nhu cầu dinh dưỡng khác nhau, nên điều phù hợp với người này chưa chắc đã phù hợp với người khác.

🌿 Hãy bắt đầu từ những điều thật nhỏ: bớt một cốc nước ngọt, thêm một đĩa rau, ăn ít đồ chế biến sẵn một chút…Cơ thể sẽ cảm ơn bạn sau nhiều năm nữa.



⸻

Nguồn tham khảo: Ni Shi và cộng sự, The American Journal of Clinical Nutrition (2026); Huntsman Cancer Institute – University of Utah Health; World Cancer Research Fund (WCRF); American Institute for Cancer Research (AICR).

Team nóng trong, trằn trọc khó ngủ đâu rồi? Thử thêm tâm sen vào menu trà nhé! 🍵

Mình để ý thấy nhiều bạn bè hay người thân bị mất ngủ, khó ngủ ghê ta, mọi người thử ăn uống thực dưỡng, tập thể thao và uống các loại trà dễ ngủ nhé. Điển hình như trà tâm sen này!

Theo Đông y, tâm sen vị đắng, tính hàn, đi vào kinh Tâm. Tác dụng chính là thanh tâm hỏa, giáng hỏa, giúp dịu bớt cảm giác nóng trong, bứt rứt khó chịu.

Còn theo góc nhìn khoa học hiện đại, trong tâm sen có các alkaloid như liensinine, neferine, nhóm chất này được nghiên cứu về khả năng hỗ trợ thư giãn thần kinh, cải thiện giấc ngủ. Ngoài ra còn có flavonoid chống oxy hóa, tốt cho mạch máu và tim.

Đúng kiểu y học cổ truyền gặp khoa học hiện đại mà mình hay nói ha 😄

Chỉ cần 1-3g tâm sen/lần, hãm với nước sôi như pha trà bình thường. Uống khoảng 2-3 lần/tuần thôi nha, đừng uống thay nước lọc hay dùng liên tục ngày này qua ngày khác, vì tính hàn mạnh, dùng quá đà dễ ảnh hưởng tiêu hóa.

⚠️ Lưu ý Không phải ai cũng hợp đâu nhé:

Tâm sen tính hàn khá rõ, nên:

Người hay lạnh bụng, tay chân lạnh, tiêu hóa yếu
Người huyết áp thấp
Mẹ bầu
..thì nên cân nhắc kỹ, tốt nhất hỏi qua bác sĩ hoặc thầy thuốc trước khi dùng thường xuyên nhé.

Ông nội nhà mình mỗi lần khó ngủ uống hiệu quả lắm! Mọi người nhớ thử nhé!

Nhiều người chỉ nhớ đến gừng khi bị cảm. Nhưng sự thật là loại củ nhỏ này còn làm được nhiều hơn thế rất nhiều 🫚

🌿 Theo Đông y: Gừng làm ấm cơ thể, xua hàn, hỗ trợ tiêu hóa! Gừng tươi (Sinh khương) có vị cay, tính ấm, quy vào 3 kinh: Phế – Tỳ – Vị.

Nghe có vẻ trừu tượng, nhưng hiểu đơn giản thế này: khi cơ thể bị hàn khí xâm nhập (trời lạnh, ăn nhiều đồ lạnh, bị mưa ướt…), Tỳ Vị mất đi sự ấm áp cần thiết nên dễ dẫn đến tiêu hóa kém, bụng đầy, buồn nôn, người mệt mỏi. Gừng lúc này có nhiệm vụ ôn trung tán hàn - tức là làm ấm vùng trung tiêu, giúp xua tan cái lạnh tích tụ bên trong và hỗ trợ Tỳ Vị hoạt động hiệu quả hơn.

Ngoài ra, gừng còn giúp ôn phế, hóa ẩm, hỗ trợ khi bị cảm lạnh, ho có đờm trắng - đúng kiểu cảm do lạnh chứ không phải cảm do nhiệt (họng đỏ, sốt cao, đờm vàng thì không phù hợp nhé 🌡️).

🔬 Theo Tây y: Gingerol giúp điều hòa phản ứng viêm

Hoạt chất nổi bật nhất trong gừng tươi là 6-gingerol. Khi gừng được sấy hoặc làm khô, một phần 6-gingerol sẽ chuyển thành 6-shogaol – hoạt chất được cho là có hoạt tính chống oxy hóa và chống viêm mạnh hơn trong một số nghiên cứu.

Hai hoạt chất này có khả năng ức chế một phần hoạt động của enzyme COX-2 và 5-LOX, đồng thời điều hòa nhiều chất trung gian gây viêm trong cơ thể. Nhờ đó, gừng góp phần hỗ trợ giảm phản ứng viêm theo cơ chế tự nhiên, nhưng không thể thay thế các thuốc kháng viêm khi có chỉ định điều trị.

Một thử nghiệm lâm sàng đăng trên *Journal of Pain* (2010) ghi nhận những người dùng khoảng 2g gừng mỗi ngày trong 11 ngày có mức đau cơ sau vận động thấp hơn khoảng 25% so với nhóm chứng.

Một tổng quan nghiên cứu trên *Nutrients* (2020) cũng cho thấy gừng có thể hỗ trợ giảm buồn nôn hiệu quả, đặc biệt ở phụ nữ mang thai và người sau phẫu thuật. Cơ chế được cho là liên quan đến việc điều hòa hoạt động của thụ thể serotonin 5-HT3 ở đường tiêu hóa, đồng thời thúc đẩy quá trình làm rỗng dạ dày.

Thêm một điểm thú vị là gừng còn giúp tăng tốc quá trình làm rỗng dạ dày, hỗ trợ thức ăn di chuyển hiệu quả hơn, từ đó giúp giảm cảm giác đầy bụng, chậm tiêu sau những bữa ăn nhiều đạm hoặc dầu mỡ.

⚠️ Một vài lưu ý khi dùng gừng

Gừng rất tốt, nhưng không phải ai cũng phù hợp.

• Người có thể trạng âm hư nội nhiệt (hay nóng trong, miệng khô, táo bón, lòng bàn tay nóng…) nên hạn chế dùng gừng với lượng lớn hoặc các chế phẩm gừng đậm đặc.

• Phụ nữ mang thai nếu dùng gừng để giảm buồn nôn thai kỳ thì khoảng 1g gừng khô hoặc chế phẩm gừng mỗi ngày là mức đã được nhiều nghiên cứu lâm sàng sử dụng phổ biến. Dù vậy, vẫn nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi sử dụng thường xuyên.

• Người đang dùng thuốc chống đông máu như warfarin cũng nên hỏi ý kiến bác sĩ trước khi dùng lượng lớn gừng hoặc thực phẩm bổ sung từ gừng, vì có thể làm tăng nguy cơ chảy máu.

Mình rất thường xuyên sử dụng gừng trong các món ăn như: Gà rang gừng, xương hầm (món này mà thiếu gừng coi như thiếu linh hồn của bát canh), các loại canh rau cải rất hợp khi đập 1 nhánh gừng nhỏ…

🍵 Một lát gừng nhỏ trong tách trà buổi sáng, trong nồi canh hay món kho… tuy rất bình dị nhưng lại góp phần mang đến nhiều lợi ích cho sức khỏe khi được sử dụng hợp lý như một phần của chế độ ăn cân bằng.